{"id":39988,"date":"2023-10-31T12:13:33","date_gmt":"2023-10-31T11:13:33","guid":{"rendered":"https:\/\/gamn.org\/otvoreno-pismo-28-sazivu-skupstine-i-44-vladi-crne-gore\/"},"modified":"2024-01-18T12:18:51","modified_gmt":"2024-01-18T11:18:51","slug":"leter-e-hapur-per-tbledhjen-e-28-te-te-kuvendit-dhe-qeverise-te-44-te-te-malit-te-zi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gamn.org\/sq\/leter-e-hapur-per-tbledhjen-e-28-te-te-kuvendit-dhe-qeverise-te-44-te-te-malit-te-zi\/","title":{"rendered":"LET\u00cbR E HAPUR P\u00cbR TBLEDHJEN E 28-t\u00eb T\u00cb KUVENDIT DHE QEVERIS\u00cb T\u00cb 44-t\u00eb t\u00eb Malit t\u00eb Zi"},"content":{"rendered":"<p>E lexuam me v\u00ebmendje ekspozimin e kryeministrit Milojko Spajiq dhe ndoq\u00ebm t\u00eb gjitha diskutimet shoq\u00ebruese lidhur me prioritetet dhe synimet strategjike t\u00eb Qeveris\u00eb s\u00eb sapozgjedhur t\u00eb Malit t\u00eb Zi. Presim q\u00eb Qeveria e re m\u00eb n\u00eb fund t\u00eb vendos\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr premtimet e politikan\u00ebve gjat\u00eb fushatave zgjedhore dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb b\u00ebj\u00eb nj\u00eb hap p\u00ebrpara n\u00eb zhvillimin e kultur\u00ebs politike. Gjithashtu, \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme hapja e dialogut me Presidentin p\u00ebr zhbllokimin e rrjetit diplomatik t\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe em\u00ebrimet e tjera, t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr q\u00ebllimet e politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb vendit ton\u00eb. Ne presim gjithashtu vazhdimin e nj\u00eb politike t\u00eb mir\u00eb n\u00eb lidhje me migracionin dhe krijimin e nj\u00eb strategjie p\u00ebr t\u00eb njohur potencialin dhe p\u00ebr t\u00eb ndihmuar integrimin e nj\u00eb numri m\u00eb t\u00eb madh njer\u00ebzish n\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb malazeze.<\/p>\n<p>Kujtojm\u00eb se sipas hulumtimeve t\u00eb qershorit 2023, p\u00ebrqindja e qytetar\u00ebve q\u00eb do t\u00eb mb\u00ebshtesnin hyrjen e Malit t\u00eb Zi n\u00eb Bashkimin Evropian \u00ebsht\u00eb af\u00ebr 80%. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, ka nj\u00eb vrull t\u00eb ri n\u00eb sken\u00ebn gjeopolitike, i shkaktuar kryesisht nga lufta n\u00eb Ukrain\u00eb. \u00cbsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb qeveria t\u00eb njoh\u00eb k\u00ebt\u00eb moment gjeostrategjik dhe mund\u00ebsin\u00eb e madhe p\u00ebr t&#8217;u an\u00ebtar\u00ebsuar n\u00eb Bashkimin Evropian, si dhe mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb kapur fuqish\u00ebm rrug\u00ebn evropiane. Mesazhet nga t\u00eb gjitha adresat evropiane jan\u00eb t\u00eb qarta n\u00eb kuptimin q\u00eb Mali i Zi ka potencialin dhe kapacitetin p\u00ebr t&#8217;u b\u00ebr\u00eb an\u00ebtari i ardhsh\u00ebm i BE-s\u00eb, por se receta p\u00ebr zgjidhjen e kriz\u00ebs n\u00eb negociatat e an\u00ebtar\u00ebsimit \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht n\u00eb oborrin ton\u00eb. Prandaj, platformat e reja p\u00ebr negociata me Bashkimin Evropian duhet t\u00eb krijohen menj\u00ebher\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb struktur\u00ebn e negociatave, si dhe em\u00ebrimin e kryenegociatorit.<\/p>\n<p>Kuvendi duhet t\u00eb jet\u00eb vend dialogu, por duke pasur parasysh edhe ngecjen 8 mujore, presim pun\u00eb t\u00eb p\u00ebrditshme n\u00eb t\u00eb gjitha organet punuese dhe plenumin p\u00ebr t\u00eb kompensuar detyrimet, por edhe p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar pun\u00ebn e k\u00ebtij institucioni t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm. Nj\u00eb nga detyrat par\u00ebsore t\u00eb qeveris\u00eb s\u00eb re dhe n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb t\u00eb Kuvendit \u00ebsht\u00eb q\u00eb ta nxjerr\u00eb vendin nga gjendja n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ka qen\u00eb prej muajsh, madje edhe vitesh. Bashkimi Evropian i ka b\u00ebr\u00eb thirrje n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur Malit t\u00eb Zi q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfundoj\u00eb procesin e em\u00ebrimit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm n\u00eb t\u00eb gjitha organet gjyq\u00ebsore pa vones\u00eb, sepse p\u00ebrb\u00ebrja e tyre jo e plot\u00eb ose aranzhimet kalimtare minojn\u00eb besueshm\u00ebrin\u00eb dhe funksionimin e t\u00eb gjith\u00eb sistemit dhe v\u00ebn\u00eb n\u00eb pik\u00ebpyetje kapacitetin e Malit t\u00eb Zi p\u00ebr t\u00eb ofruar drejt\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb. qytetar\u00ebt. Dhe p\u00ebr nj\u00eb shtet serioz, i cili aspiron t\u00eb b\u00ebhet an\u00ebtari i par\u00eb i ardhsh\u00ebm i BE-s\u00eb, nuk duhet t\u00eb ndodh\u00eb q\u00eb t\u00eb tre institucionet ky\u00e7e politike t\u00eb jen\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb jasht\u00ebzakonshme, si\u00e7 ishte rasti me Qeverin\u00eb, Parlamentin dhe Presidentin e Malit t\u00eb Zi. n\u00eb prill t\u00eb k\u00ebtij viti.<\/p>\n<p>Madje, \u00ebsht\u00eb urgjentisht e nevojshme q\u00eb K\u00ebshilli Gjyq\u00ebsor t\u00eb zgjidh\u00eb \u00e7\u00ebshtjen e gjendjes s\u00eb kryetarit t\u00eb Gjykat\u00ebs s\u00eb Lart\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ndodhet prej m\u00eb shum\u00eb se dy vitesh. P\u00ebrndryshe, mund t\u00eb p\u00ebrfundojm\u00eb n\u00eb nj\u00eb situat\u00eb q\u00eb ushtrueses s\u00eb detyr\u00ebs s\u00eb kryetares aktuale t\u00eb Gjykat\u00ebs Supreme t\u00eb Malit t\u00eb Zi t&#8217;i p\u00ebrfundoj\u00eb i gjith\u00eb mandati i saj n\u00eb shtetin e ushtruesit t\u00eb detyr\u00ebs, t\u00eb cilin do ta kishte n\u00ebse do ta kryente funksionin me kapacitet t\u00eb plot\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, duhet t\u00eb rregullohet q\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtat rregulla t\u00eb zbatohen p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se secili mund t\u00eb kryej\u00eb funksionin n\u00eb gjendjen VD jo m\u00eb shum\u00eb se dy her\u00eb p\u00ebr gjasht\u00eb muaj. M\u00eb pas, gjendja e ushtruesit t\u00eb detyr\u00ebs s\u00eb prokurorit t\u00eb shtetit, gjendja e ushtruesit t\u00eb detyr\u00ebs s\u00eb k\u00ebshillit gjyq\u00ebsor (duke pasur parasysh se nga radh\u00ebt e avokat\u00ebve t\u00eb dalluar \u00ebsht\u00eb zgjedhur vet\u00ebm nj\u00eb an\u00ebtar i ri), gjendja e ushtruesit t\u00eb detyr\u00ebs s\u00eb kryetarit t\u00eb Gjykat\u00ebs Ekonomike, etj. E th\u00ebn\u00eb thjesht, zgjedhja e drejtuesve t\u00eb institucioneve gjyq\u00ebsore p\u00ebr nj\u00eb mandat t\u00eb plot\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb e mundur prej vitesh, sepse n\u00eb parlamentin malazez, p\u00ebr zgjedhjen e tyre k\u00ebrkohet nj\u00eb shumic\u00eb prej dy t\u00eb tretave ose tre t\u00eb pestat e deputet\u00ebve dhe duhet t\u00eb arrihet nj\u00eb marr\u00ebveshje. gjetur p\u00ebr k\u00ebt\u00eb. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb nevoj\u00eb urgjente p\u00ebr t\u00eb zgjidhur \u00e7\u00ebshtjen e gjyqtarit t\u00eb zhdukur t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese, duke pasur parasysh se Gjykata Kushtetuese vendos me shumic\u00eb votash.<\/p>\n<p>Kujtojm\u00eb diskutimin e deritanish\u00ebm n\u00eb opinion rreth vendimit t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese p\u00ebr ndryshimin e Ligjit p\u00ebr PIO, i cili krijoi kaos p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb duan t\u00eb dalin n\u00eb pension, e gjitha kjo n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb nj\u00eb nga gjyqtar\u00ebt e Gjykat\u00ebs Kushtetuese t&#8217;ia zgjas\u00eb asaj. mandati. Prandaj theksojm\u00eb se \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme dhe e nevojshme q\u00eb Qeveria q\u00eb n\u00eb seanc\u00ebn e par\u00eb t\u00eb miratoj\u00eb ndryshimet n\u00eb ligjin e PIO dhe t\u00eb zgjidh\u00eb situat\u00ebn shum\u00eb t\u00eb komplikuar n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn na ka sjell\u00eb Gjykata Kushtetuese.<\/p>\n<p>Reformat zgjedhore duhet t\u00eb jen\u00eb gjithashtu n\u00eb krye t\u00eb axhend\u00ebs s\u00eb qeveris\u00eb s\u00eb re. Sepse deri m\u00eb tani kemi qen\u00eb d\u00ebshmitar\u00eb t\u00eb keqp\u00ebrdorimeve t\u00eb legjislacionit zgjedhor nga t\u00eb gjitha pushtetet, p\u00ebrfshir\u00eb edhe ata q\u00eb kritikuan legjislacionin e zgjedhur sa ishin n\u00eb opozit\u00eb dhe kur erdh\u00ebn n\u00eb pushtet e keqp\u00ebrdor\u00ebn t\u00eb nj\u00ebjtin legjislacion p\u00ebr t\u00eb fituar pik\u00eb politike.<\/p>\n<p>Nj\u00eb s\u00ebr\u00eb ligjesh p\u00ebr median gjithashtu duhet t\u00eb miratohen menj\u00ebher\u00eb, jo vet\u00ebm sepse jan\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr p\u00ebrmir\u00ebsimin e sken\u00ebs mediatike, por edhe sepse t\u00eb gjitha ndryshimet e ligjit kan\u00eb kaluar prej koh\u00ebsh rishikimet e Komisionit Evropian dhe K\u00ebshillit t\u00eb Evrop\u00ebs. Gjithashtu, duhet t\u00eb sigurohet mbrojtja e liris\u00eb s\u00eb medias dhe presim q\u00eb Qeveria ta njoh\u00eb k\u00ebt\u00eb dhe t&#8217;i kushtoj\u00eb v\u00ebmendje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb forcimit t\u00eb rregullator\u00ebve t\u00eb pavarur dhe Avokatit t\u00eb Popullit.<\/p>\n<p>Gjithashtu theksojm\u00eb se q\u00eb nga korriku K\u00ebshilli p\u00ebr Siguri Komb\u00ebtare nuk mund t\u00eb ulet dhe t\u00eb marr\u00eb vendime ky\u00e7e lidhur me komand\u00ebn e Ushtris\u00eb s\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe nuk mund t\u00eb shpallet gjendje lufte dhe emergjente dhe as t\u00eb mobilizohet Ushtria e Malit t\u00eb Zi n\u00eb rast se nevoja, sepse mobilizimi i Ushtris\u00eb \u00ebsht\u00eb urdh\u00ebruar nga Presidenti i Malit t\u00eb Zi. M\u00eb lart, n\u00eb p\u00ebrputhje me vendimin e K\u00ebshillit. Kujtojm\u00eb se n\u00eb korrik u konfirmuan mandatet e deputet\u00ebve, por kreu i Kuvendit nuk u zgjodh, q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr d\u00ebshmi se nuk kishte vullnet politik p\u00ebr t\u00eb dal\u00eb nga kriza institucionale dhe kjo duhet t\u00eb ndryshoj\u00eb n\u00eb periudh\u00ebn e ardhshme.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga premtimet e para t\u00eb ish-opozit\u00ebs, para zgjedhjeve t\u00eb 30 gushtit, ishte p\u00ebrfundimi i praktik\u00ebs s\u00eb rekrutimit partiak. Por, rezultoi se kjo nuk ndodhi dhe se ky lloj pun\u00ebsimi vazhdoi n\u00eb administrat\u00ebn publike dhe strukturat drejtuese t\u00eb nd\u00ebrmarrjeve shtet\u00ebrore. Prandaj po shfryt\u00ebzojm\u00eb rastin p\u00ebr t&#8217;u b\u00ebr\u00eb thirrje edhe nj\u00eb her\u00eb aktor\u00ebve kryesor\u00eb politik\u00eb t\u00eb ndalojn\u00eb praktik\u00ebn e krijuar q\u00eb \u00ebsht\u00eb kancer i plag\u00ebs s\u00eb peizazhit ton\u00eb socio-politik dhe t\u00eb nd\u00ebrtojm\u00eb nj\u00eb sektor publik m\u00eb demokratik, transparent dhe m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjegjsh\u00ebm, por edhe p\u00ebr t\u00eb shfryt\u00ebzuar mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb racionalizuar pushtetin ekzekutiv. Sa i p\u00ebrket pun\u00ebsimeve t\u00eb reja, shtojm\u00eb se duhet kujdes n\u00eb p\u00ebrzgjedhjen e drejtorit t\u00eb ri t\u00eb Drejtoris\u00eb s\u00eb Policis\u00eb, duke pasur parasysh proceset gjyq\u00ebsore lidhur me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje, por edhe pritshm\u00ebrit\u00eb e partner\u00ebve per\u00ebndimor\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje.<\/p>\n<p>S\u00eb fundi, i b\u00ebjm\u00eb thirrje pushtetit legjislativ, ekzekutiv dhe gjyq\u00ebsor q\u00eb t\u00eb marrin masa dhe t\u00eb veprojn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb proaktive p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar situat\u00ebn n\u00eb Mal t\u00eb Zi n\u00eb t\u00eb gjitha fushat, dhe kryesisht n\u00eb fushat q\u00eb lidhen me sundimin e ligjit. Ve\u00e7an\u00ebrisht theksojm\u00eb se n\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto procese \u00ebsht\u00eb e nevojshme q\u00eb autoritetet t\u00eb punojn\u00eb n\u00eb forcimin e dialogut me sektorin profesional civil, t\u00eb jen\u00eb gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse t\u00eb ekspertiz\u00ebs s\u00eb sektorit civil dhe t\u00eb njohin organizatat e shoq\u00ebris\u00eb civile si partner\u00eb konstruktiv\u00eb. Vet\u00ebm me kontributin aktiv t\u00eb t\u00eb tre deg\u00ebve t\u00eb qeverisjes, n\u00eb sinkronizim me sektorin civil, median, komunitetin akademik dhe partner\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, mund t\u00eb arrijm\u00eb nj\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsim konkret t\u00eb situat\u00ebs n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ndodhemi. Gjithashtu, ne b\u00ebjm\u00eb thirrje p\u00ebr zbatimin e reformave konkrete n\u00eb t\u00eb gjitha fushat, t\u00eb cilat do t\u00eb rezultojn\u00eb n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb fort\u00eb me institucione t\u00eb pavarura dhe t\u00eb forta q\u00eb, pa ndikim politik, mund t\u00eb zbatojn\u00eb ligjet e k\u00ebtij shteti. Vet\u00ebm me nj\u00eb qasje t\u00eb p\u00ebrgjegjshme dhe shtet\u00ebrore mund t\u00eb arrijm\u00eb n\u00eb situat\u00ebn e an\u00ebtar\u00ebsimit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme t\u00eb af\u00ebrt, q\u00eb \u00ebsht\u00eb s\u00eb paku synimi deklarativ i t\u00eb gjitha partive politike.<\/p>\n<p>OJQ Aleanca Qytetare<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>E lexuam me v\u00ebmendje ekspozimin e kryeministrit Milojko Spajiq dhe ndoq\u00ebm t\u00eb gjitha diskutimet shoq\u00ebruese lidhur me prioritetet dhe synimet strategjike t\u00eb Qeveris\u00eb s\u00eb sapozgjedhur t\u00eb Malit t\u00eb Zi. Presim q\u00eb Qeveria e re m\u00eb n\u00eb fund t\u00eb vendos\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr premtimet e politikan\u00ebve gjat\u00eb fushatave zgjedhore dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb b\u00ebj\u00eb nj\u00eb hap [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":747,"featured_media":39981,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[720],"tags":[],"tip":[],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39988"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/747"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39988"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39988\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39981"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39988"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39988"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39988"},{"taxonomy":"tip","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tip?post=39988"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}