{"id":46113,"date":"2025-12-10T14:56:44","date_gmt":"2025-12-10T13:56:44","guid":{"rendered":"https:\/\/gamn.org\/?p=46113"},"modified":"2026-03-05T15:00:31","modified_gmt":"2026-03-05T14:00:31","slug":"sundimi-i-ligjit-duhet-te-dale-nga-sirtaret-qe-institucionet-te-rikthejne-besimin-e-qytetareve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gamn.org\/sq\/sundimi-i-ligjit-duhet-te-dale-nga-sirtaret-qe-institucionet-te-rikthejne-besimin-e-qytetareve\/","title":{"rendered":"Sundimi i ligjit duhet t\u00eb dal\u00eb nga sirtar\u00ebt q\u00eb institucionet t\u00eb rikthejn\u00eb besimin e qytetar\u00ebve"},"content":{"rendered":"

Sundimi i ligjit nuk duhet t\u00eb mbetet n\u00eb sirtar\u00ebt e institucioneve; ai duhet t\u00eb jet\u00eb i gjall\u00eb, i duksh\u00ebm dhe efektiv, sepse vet\u00ebm k\u00ebshtu qytetar\u00ebt mund t\u00eb ken\u00eb mbrojtje t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb tyre, nd\u00ebrsa shteti nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb besueshme p\u00ebrpara, u p\u00ebrfundua n\u00eb konferenc\u00ebn \u201cSundimi i ligjit n\u00eb sirtar\u00ebt e drejt\u00ebsis\u00eb\u201d t\u00eb mbajtur sot n\u00eb Podgoric\u00eb.<\/p>\n

Konferenca u realizua n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Programit t\u00eb sh\u00ebnimir t\u00eb Dit\u00ebs Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut, n\u00eb organizim t\u00eb Avokatit t\u00eb Popullit p\u00ebr t\u00eb Drejtat dhe Lirit\u00eb e Njeriut t\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe Zyr\u00ebs Programore t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Evrop\u00ebs n\u00eb Podgoric\u00eb.<\/p>\n

Konferenc\u00ebn e hapi presidenti i Malit t\u00eb Zi, Jakov Milatoviq, pas s\u00eb cil\u00ebs fjalimet hyr\u00ebse mbajt\u00ebn edhe Fatmir Gjeka, ministri i t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut dhe t\u00eb Pakicave, Sini\u0161a Bjekoviq, Avokati i Popullit p\u00ebr t\u00eb Drejtat dhe Lirit\u00eb e Njeriut t\u00eb Malit t\u00eb Zi, Lejla Dervishagiq, drejtuesja e Zyr\u00ebs Programore t\u00eb K\u00ebshillit t\u00eb Evrop\u00ebs n\u00eb Podgoric\u00eb, dhe Ivan Raduloviq, koordinator i programit p\u00ebr t\u00eb drejtat e njeriut dhe drejt\u00ebsin\u00eb n\u00eb Aleanc\u00ebn Qytetare.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ai paralajm\u00ebroi se pasojat e nj\u00eb sistemi jo funksional prekin m\u00eb s\u00eb shumti qytetar\u00ebt: ata q\u00eb presin mbrojtje gjyq\u00ebsore, viktimat e dhun\u00ebs, pun\u00ebtor\u00ebt t\u00eb cil\u00ebve u shkel\u00ebn t\u00eb drejtat dhe an\u00ebtar\u00ebt e pakicave q\u00eb ndjehen se vlejn\u00eb m\u00eb pak para ligjit. Ai theksoi se mungesa e sundimit efektiv t\u00eb ligjit \u00e7on n\u00eb humbjen e besimit n\u00eb institucione, por edhe n\u00eb largimin e t\u00eb rinjve, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb nj\u00eb ambient t\u00eb till\u00eb nuk shohin perspektiv\u00eb.<\/p>\n

Ministri Fatmir Gjeka u b\u00ebri t\u00eb ditur se t\u00eb drejtat e njeriut duhet t\u00eb mbrohen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme dhe se \u00e7do d\u00ebshtim i institucioneve d\u00ebmton sundimin e ligjit dhe besimin e qytetar\u00ebve. Ai theksoi se zbatimi i barabart\u00eb i ligjit dhe nj\u00eb drejt\u00ebsi e pavarur jan\u00eb themeli i nj\u00eb shoq\u00ebrie t\u00eb drejt\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb koh\u00ebn e shkeljeve serioze globale t\u00eb t\u00eb drejtave.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ai theksoi se Mali i Zi mund t\u00eb p\u00ebrparoj\u00eb vet\u00ebm p\u00ebrmes rezultateve konkrete n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr korrupsionit, mbrojtjen e grave dhe ndjekjen efikase t\u00eb krimeve t\u00eb urrejtjes. \u201cDo t\u00eb vazhdojm\u00eb t\u00eb hapim sirtar\u00ebt dhe t\u00eb ndertojm\u00eb nj\u00eb sistem transparent dhe t\u00eb p\u00ebrgjegjsh\u00ebm\u201d, u shpreh Gjeka, duke shtuar se sundimi i ligjit duhet t\u00eb jet\u00eb themeli i shoq\u00ebris\u00eb.<\/p>\n

Sini\u0161a Bjekoviq kujtoi se Dita Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut \u00ebsht\u00eb simbol i nj\u00eb beteje dhe zhvillimi t\u00eb sistemit t\u00eb mbrojtjes s\u00eb t\u00eb drejtave q\u00eb zgjat dekada, dhe se t\u00eb drejtat e njeriut mbeten t\u00eb pakontestueshme n\u00eb nivelin e parimeve, por shpesh zbatohen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pandershme n\u00eb praktik\u00ebn e institucioneve. Ai theksoi lidhjen e pandashme mes sundimit t\u00eb ligjit dhe t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, duke theksuar se nj\u00ebri pa tjetrin nuk mund t\u00eb ekzistoj\u00eb, dhe se p\u00ebrpjekjet p\u00ebr t’u ndar\u00eb ato jan\u00eb nj\u00eb iluzion, si n\u00eb teori ashtu edhe n\u00eb praktik\u00eb.<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/p>\n

Duke folur p\u00ebr integrimet evropiane, Bjekoviq u shpreh se betejat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr perparimin e Malit t\u00eb Zi zhvillohen pik\u00ebrisht brenda institucioneve, ve\u00e7an\u00ebrisht atyre t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb, t\u00eb cilat duhet t\u00eb tregojn\u00eb gatishm\u00ebrin\u00eb p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb plot\u00ebsisht standardet nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Ai theksoi se detyra e gjith\u00eb shoq\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb t\u00eb punoj\u00eb p\u00ebr standarde t\u00eb unifikuara t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut dhe q\u00eb \u201csirtar\u00ebt\u201d e drejt\u00ebsis\u00eb t\u00eb mbyllen n\u00eb koh\u00eb dhe me cil\u00ebsi, sepse publiku me t\u00eb drejt\u00eb pret rezultate, nd\u00ebrsa drejt\u00ebsia \u00ebsht\u00eb aktori kryesor n\u00eb sigurimin e mbrojtjes reale t\u00eb t\u00eb drejtave.<\/p>\n

Lejla Dervishagiq kujtoi se K\u00ebshilli i Evrop\u00ebs \u00ebsht\u00eb nd\u00ebrtuar mbi parimet e paqes, drejt\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, dhe se Konventa Evropiane, edhe pas 75 vjet\u00ebsh, mbetet nj\u00eb \u201cinstrument i gjall\u00eb\u201d mbrojtjeje p\u00ebr miliona njer\u00ebz, pavar\u00ebsisht sfidave bashk\u00ebkohore si fjalimi i urrejtjes, dezinformatat dhe sulmet ndaj liris\u00eb s\u00eb mediave.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ajo theksoi se Pakti i Ri Demokratik p\u00ebr Evrop\u00ebn \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigje ndaj k\u00ebtyre sfidave, me synimin e forcimit t\u00eb besimit n\u00eb proceset demokratike dhe institucionet. K\u00ebshilli i Evrop\u00ebs, si\u00e7 theksoi ajo, mbetet kompas moral dhe juridik i Evrop\u00ebs dhe nj\u00eb kujtes\u00eb se pa t\u00eb drejtat e njeriut nuk ka as stabilitet dhe as p\u00ebrparim demokratik.<\/p>\n

Ivan Raduloviq u shpreh se Mali i Zi, pavar\u00ebsisht nj\u00eb p\u00ebrparimi t\u00eb caktuar n\u00eb harmonizimin me standardet evropiane, vazhdon t\u00eb p\u00ebrballet me sfida serioze n\u00eb praktik\u00ebn e sundimit t\u00eb ligjit. Ai theksoi se procedurat e gjata gjyq\u00ebsore, zbatimi i kufizuar i rregulloreve dhe mbrojtja e pabarabart\u00eb e grupeve t\u00eb cenueshme mbeten pengesa ky\u00e7e q\u00eb minojn\u00eb besimin e qytetar\u00ebve n\u00eb institucione.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ai theksoi se gjykatat e pavarura, prokuroria e fuqizuar profesionalisht dhe institucionet e \u00e7liruara nga ndikimet e pap\u00ebrshtatshme jan\u00eb parakusht p\u00ebr mbrojtjen reale t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, sepse pa nj\u00eb drejt\u00ebsi efikase standardet evropiane mbeten vet\u00ebm n\u00eb let\u00ebr.<\/p>\n

Panelist\u00eb n\u00eb konferenc\u00eb ishin Momo Koprivica, z\u00ebvend\u00ebkryeminist\u00ebr i Qeveris\u00eb p\u00ebr sistemin politik, drejt\u00ebsin\u00eb dhe antikorrupsionin, Tatjana Ljujiq, gjyqtare e Gjykat\u00ebs s\u00eb Lart\u00eb t\u00eb Malit t\u00eb Zi, dhe Armin Selmanovi\u0107, prokuror shtet\u00ebror n\u00eb Prokurorin\u00eb e Lart\u00eb t\u00eb Shtetit.<\/p>\n

Momo Koprivica tha se kushtet e pun\u00ebs n\u00eb drejt\u00ebsi patjet\u00ebr duhet t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohen, \u201cpor se kjo nuk mund t\u00eb jet\u00eb justifikim p\u00ebr munges\u00ebn e rezultateve\u201d. Ai kujtoi se \u00ebsht\u00eb p\u00ebrcaktuar nj\u00eb lokacion i ri p\u00ebr Pallatin e Drejt\u00ebsis\u00eb dhe se, sa i p\u00ebrket zhvendosjes s\u00eb Prokuroris\u00eb Speciale t\u00eb Shtetit n\u00eb godin\u00ebn e vjet\u00ebr t\u00eb Qeveris\u00eb, \u201ckan\u00eb qen\u00eb n\u00eb pik\u00ebn zero\u201d. \u201cQeveria e m\u00ebparshme e kishte marr\u00eb vendimin, por p\u00ebr nj\u00eb vit e gjysm\u00eb nuk ndodhi asgj\u00eb. N\u00eb perfunduam tenderin p\u00ebr adaptim, u p\u00ebrgatit dokumentacion i gjer\u00eb planifikues dhe tenderues, dhe objekti mori statusin e mbrojtur\u201d, tha ai, duke shtuar se ankesa e nj\u00eb ofertuesi u refuzua dhe se punimet po nisin k\u00ebto dit\u00eb, me afat prej 60 dit\u00ebsh, ndaj pret q\u00eb zhvendosja t\u00eb realizohet n\u00eb shkurt.<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/p>\n

Duke komentuar plot\u00ebsimin e Gjykat\u00ebs Kushtetuese, Koprivica theksoi se, edhe pse nuk ka pasur bllokim t\u00eb pun\u00ebs, ky proces duhet t\u00eb jet\u00eb prioritet. \u201cMendoj se dialogut duhet t’i qasemi me nj\u00eb nivel m\u00eb t\u00eb lart\u00eb v\u00ebmendjeje dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsie, dhe kjo para votimit, at\u00ebher\u00eb d\u00ebrgohet qart\u00eb mesazhi se po krijohen kushte p\u00ebr pazare\u201d. Ai theksoi se publiku ka t\u00eb drejt\u00eb p\u00ebr kritik\u00eb, duke porositur: \u201cDuhet t\u00eb b\u00ebhen m\u00eb shum\u00eb analiza objektive; ndonj\u00ebher\u00eb, n\u00ebse nuk ndodh zgjedhja, at\u00ebher\u00eb ka pasur tregti. Sipas atij parimi: n\u00ebse ec\u00ebn nuk vlen, n\u00ebse q\u00ebndron po ashtu nuk vlen\u201d. Vetingun e konsideron prioritet q\u00eb duhet t\u00eb p\u00ebrfshij\u00eb t\u00eb gjith\u00eb aktor\u00ebt, nd\u00ebrsa, si\u00e7 tha ai, \u201cvendimin p\u00ebrfundimtar do ta marrin organet e pavarura, e jo politikan\u00ebt\u201d. Si nj\u00eb nga argumentet ky\u00e7e p\u00ebr vetingun, ai p\u00ebrmendi t\u00eb dh\u00ebn\u00ebn se Prokurori i Lart\u00eb\u00a0 i Shtetit (VDT) gjat\u00eb vitit 2024 ka paraqitur 19 k\u00ebrkesa p\u00ebr mbrojtjen e ligjshm\u00ebris\u00eb, nga t\u00eb cilat Gjykata Supreme ka pranuar 16.<\/p>\n

Tatjana Ljujiq vuri n\u00eb dukje munges\u00ebn e kuadrove, kapaciteteve hap\u00ebsinore dhe mjeteve materiale, duke theksuar se pavar\u00ebsisht k\u00ebsaj, \u201ckoleg\u00ebt gjqytar\u00eb b\u00ebjn\u00eb p\u00ebrpjekje t\u00eb jasht\u00ebzakonshme p\u00ebr t’i zgjidhur \u00e7\u00ebshtjet, duke punuar edhe jasht\u00eb orarit\u201d. Ajo tha s\u00eb pun\u00ebn e gjyqtar\u00ebve e v\u00ebshtir\u00ebson m\u00eb tej \u201cnj\u00eb lloj stigme kolektive\u201d, p\u00ebr shkak t\u00eb s\u00eb cil\u00ebs opinioni publik, p\u00ebr shkak t\u00eb rasteve individuale, dyshon n\u00eb pun\u00ebn e ndershme t\u00eb gjith\u00eb gjyqtar\u00ebve. \u201cNuk duhet t\u00eb ket\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsime; kur dikush gabon, duhet t\u00eb dihet me em\u00ebr dhe mbiem\u00ebr. Ky stigmatizim duhet t\u00eb humbas\u00eb forc\u00ebn q\u00eb gjyq\u00ebsori t\u00eb jap\u00eb kapacitetin e tij t\u00eb plot\u00eb. Ky \u00ebsht\u00eb q\u00ebndrimi im personal\u201d, tha Ljujiq. Duke kujtuar se ndaj 11 ish-gjqytar\u00ebve dhe gjqytar\u00ebve aktual\u00eb, si dhe prokuror\u00ebve n\u00eb Mal t\u00eb Zi, po zhvillohen procedura penale p\u00ebr dyshime p\u00ebr vepra t\u00eb ndryshme penale.<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/p>\n

Ljujiq theksoi se gjykatat \u201cpo mbyten nga l\u00ebnda\u201d, por se po punohet n\u00eb hartimin e udh\u00ebzimeve profesionale p\u00ebr denime n\u00eb \u00e7\u00ebsthjet e krimit t\u00eb r\u00ebnd\u00eb dhe t\u00eb organizuar, me \u00e7’rast, si\u00e7 tha ajo, do t\u00eb forcohet integriteti i gjyqtar\u00ebve dhe do t\u00eb kontribuohet n\u00eb vendime t\u00eb ligjshme, t\u00eb drejta dhe n\u00eb koh\u00eb.<\/p>\n

Armin Selmanoviq theksoi se kritikat jan\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebse e proceseve demokratike dhe se prokuroria i sheh ato si nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr pun\u00eb shtes\u00eb dhe p\u00ebrmir\u00ebsim, \u201csepse nga kritika, negativja mund t\u00eb shnd\u00ebrrohet n\u00eb pozitive\u201d. Ai vuri n\u00eb dukje se gjat\u00eb debatit parlamentar p\u00ebr raportin e pun\u00ebs s\u00eb Prokuroris\u00eb u fol m\u00eb s\u00eb paku p\u00ebr rezultatet, por theksoi se \u201cperceptimi politik nuk do t\u00eb mbizotroj\u00eb mbi standardet profesionale dhe vendimet e ligjshme\u201d.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Selmanoviq vler\u00ebson se n\u00eb Prokurori jan\u00eb arritur p\u00ebrparime t\u00eb dukshme dhe jan\u00eb zbatuar reforma t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, duke theksuar se \u201cProkuroria nuk ka asnj\u00eb l\u00ebnd\u00eb t\u00eb fshehur n\u00eb sirtar\u00eb\u201d. L\u00ebnd\u00ebt n\u00eb trajtim, sipas rregullave, gjenden n\u00eb zarfe, dosje ose paketa p\u00ebr shkak t\u00eb v\u00ebllimit t\u00eb tyre, nd\u00ebrsa shpejt\u00ebsia e vendimmarrjes varet nga kompleksiteti i \u00e7\u00ebshtjes, si\u00e7 jan\u00eb krimi i organizuar, krimet e luft\u00ebs dhe korrupsioni\u201d, shtoi ai.<\/p>\n

Ai rikujtoi gjithashtu se institucioni ka kaluar n\u00ebp\u00ebr nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh pensionimesh, p\u00ebr shkak t\u00eb t\u00eb cilave pothuajse gjysma e prokuror\u00ebve \u00ebsht\u00eb z\u00ebv\u00ebnd\u00ebsuar, gj\u00eb q\u00eb ka sjell\u00eb nj\u00eb p\u00ebrt\u00ebritje t\u00eb dukshme t\u00eb kuadrit, dhe theksoi se prokuror\u00ebt \u201cnuk kan\u00eb frik\u00eb nga nj\u00eb veting i mundsh\u00ebm\u201d.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sundimi i ligjit nuk duhet t\u00eb mbetet n\u00eb sirtar\u00ebt e institucioneve; ai duhet t\u00eb jet\u00eb i gjall\u00eb, i duksh\u00ebm dhe efektiv, sepse vet\u00ebm k\u00ebshtu qytetar\u00ebt mund t\u00eb ken\u00eb mbrojtje t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb tyre, nd\u00ebrsa shteti nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb besueshme p\u00ebrpara, u p\u00ebrfundua n\u00eb konferenc\u00ebn \u201cSundimi i ligjit n\u00eb sirtar\u00ebt e drejt\u00ebsis\u00eb\u201d t\u00eb […]<\/p>\n","protected":false},"author":747,"featured_media":45696,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[720],"tags":[],"tip":[],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46113"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/747"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=46113"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46113\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":46114,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46113\/revisions\/46114"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/45696"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46113"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=46113"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=46113"},{"taxonomy":"tip","embeddable":true,"href":"https:\/\/gamn.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tip?post=46113"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}